Sai Lầm Thường Gặp Khi Đàm Phán Convertible Note
Trả lời nhanh
- Sai lầm phổ biến nhất: ký vội không đọc kĩ từng điều khoản, chỉ tập trung vào cap/discount mà bỏ qua MFN, change of control, điều kiện qualified financing.
- Nhiều founder không mô hình hoá dilution trước khi đồng ý một valuation cap — chỉ so sánh con số cap với thị trường, không tính số cổ phần thực tế sẽ phát hành.
- Founder hay tránh né câu hỏi "điều gì xảy ra nếu note không chuyển đổi được khi đến hạn" — đây lại chính là tình huống quan trọng nhất cần hiểu rõ trước khi ký.
- Thiếu nhất quán điều khoản giữa các note khác nhau cho nhiều nhà đầu tư là nguồn gốc phổ biến của xung đột về sau.
Ký Vội, Đọc Lướt Điều Khoản
Convertible note trông đơn giản trên bề mặt — vay một khoản tiền, chuyển đổi thành cổ phần ở vòng sau. Nhưng chính vì "trông đơn giản" mà nhiều founder ký vội, chỉ soi 2 con số: valuation cap và discount rate. Trong khi đó, các điều khoản ít được chú ý như MFN (Most Favored Nation), change of control, điều kiện qualified financing mới thực sự quyết định ai kiểm soát công ty và ai nhận bao nhiêu khi có biến động.
MFN cho phép nhà đầu tư note trước tự động nhận điều khoản tốt hơn nếu một note sau có điều khoản ưu đãi hơn — nghe vô hại, nhưng nếu không giới hạn phạm vi áp dụng, nó có thể kéo dài đàm phán ở vòng sau vì mọi thay đổi đều phải "công bằng" với các note cũ.
Không Mô Hình Hoá Dilution Trước Khi Chốt Cap
Nhiều founder chỉ nhìn con số cap và so với "mặt bằng thị trường" — 5 tỷ, 10 tỷ, nghe hợp lý là chốt. Nhưng cap chỉ có ý nghĩa khi đặt cạnh tổng số cổ phần fully-diluted của công ty tại thời điểm chuyển đổi. Cùng một mức cap, công ty có nhiều note/SAFE khác đang chờ chuyển đổi sẽ pha loãng founder nặng hơn nhiều so với công ty chỉ có 1 note duy nhất. Trước khi ký, hãy tự mô hình hoá: nếu vòng sau định giá X, note này chuyển thành bao nhiêu % công ty thực tế?
Né Tránh Câu Hỏi Quan Trọng Nhất
Câu hỏi ít ai chủ động đặt ra: "Nếu tới ngày đáo hạn mà chưa có vòng qualified financing, note không chuyển đổi được thì sao?" Nhiều note có điều khoản mặc định chuyển thành nợ phải trả ngay, hoặc tự động chuyển đổi ở một mức giá bất lợi. Đây chính là tình huống rủi ro nhất, và founder cần hiểu rõ trước khi ký, không phải khi đã tới hạn.
Điều Khoản Không Nhất Quán Giữa Các Nhà Đầu Tư
Startup gọi vốn qua nhiều note cho nhiều nhà đầu tư khác nhau, nếu không cẩn thận, dễ để điều khoản lệch nhau giữa các note — cap khác, discount khác, quyền khác. Đây là nguồn gốc phổ biến của xung đột khi tới vòng chuyển đổi, vì mỗi nhà đầu tư sẽ so sánh quyền lợi của mình với người khác. Giữ nhất quán các điều khoản cốt lõi (hoặc có lý do rõ ràng cho sự khác biệt) sẽ tiết kiệm rất nhiều thời gian đàm phán và tranh cãi về sau.
Nguồn bài gốc: https://ebook.beginguru.com/blog/sai-lam-thuong-gap-khi-dam-phan-convertible-note/
Chia sẻ thông tin hữu ích