HSG: Lợi nhuận phục hồi, Hoa Sen Home dần trở thành động lực mới

CTCP Tập đoàn Hoa Sen (HSG) đang cho thấy sự cải thiện đáng kể về hiệu quả kinh doanh trong nửa cuối niên độ tài chính 2026. Điểm đáng chú ý không nằm ở tốc độ tăng doanh thu, mà ở việc biên lợi nhuận phục hồi mạnh nhờ giá bán tốt hơn, cơ cấu xuất khẩu thay đổi và lượng hàng tồn kho giá thấp. Xa hơn, Hoa Sen Home đang dần trở thành mảnh ghép quan trọng giúp doanh nghiệp giảm bớt sự phụ thuộc vào chu kỳ giá thép.

Trong quý 3 NĐTC 2026, HSG ghi nhận doanh thu 9.993 tỷ đồng, tăng 5% so với cùng kỳ nhưng lợi nhuận sau thuế công ty mẹ đạt 382 tỷ đồng, tăng 40%. Biên lợi nhuận gộp tăng lên 15,3%, cao hơn đáng kể mức 12,8% cùng kỳ và 11,7% của quý trước. Đây cũng là mức lợi nhuận quý cao nhất của HSG kể từ quý 4 NĐTC 2023.

Chất lượng tăng trưởng trong quý tương đối tích cực. Doanh thu tài chính giảm tới 93% so với cùng kỳ xuống chỉ còn 4 tỷ đồng, trong khi chi phí lãi vay tăng mạnh lên 121 tỷ đồng. Điều đó cho thấy phần cải thiện lợi nhuận chủ yếu đến từ hoạt động kinh doanh cốt lõi thay vì các khoản thu nhập tài chính. HSG đồng thời tiếp tục trích thêm dự phòng giảm giá hàng tồn kho trong quý, nên mức tăng lợi nhuận không đến từ việc hoàn nhập dự phòng.

Một trong những thay đổi đáng chú ý nhất là cơ cấu xuất khẩu. Tổng sản lượng tôn mạ quý 3 đạt 339 nghìn tấn, giảm 4% so với cùng kỳ nhưng tăng 17% so với quý trước. Riêng xuất khẩu đạt khoảng 140 nghìn tấn, vẫn giảm 13% so với cùng kỳ nhưng đã tăng hơn 30% theo quý. Quan trọng hơn, HSG tăng tỷ trọng bán hàng sang Nam Mỹ, đặc biệt là Brazil, nơi giá bán tốt hơn các thị trường châu Á. Giá xuất khẩu bình quân vì vậy tăng 7% so với quý trước và 6% so với cùng kỳ.

Brazil đang trở thành thị trường đáng theo dõi. Trong tháng 7/2026, thị trường này chiếm khoảng 43% sản lượng xuất khẩu của HSG, trong khi tỷ trọng trong quý 1 còn dưới 10%. Giá bán của HSG tại Brazil cũng cao hơn khoảng 10% so với thị trường châu Á. Nếu doanh nghiệp tiếp tục duy trì được thị trường này, đây có thể là một hướng giúp bù đắp phần sản lượng suy giảm tại những thị trường đang gia tăng các biện pháp bảo hộ thương mại.

Tuy nhiên, mức lợi nhuận quý 3 khó duy trì ngay trong quý tiếp theo. Biên gộp cao 15,3% được hỗ trợ một phần bởi lượng tồn kho giá thấp đã được tích lũy trước đó. Khi hàng tồn kho có giá vốn cao hơn bắt đầu đi vào giá vốn, biên gộp quý 4 NĐTC 2026 được dự phóng giảm về khoảng 12%. Theo đó, lợi nhuận sau thuế công ty mẹ có thể chỉ đạt khoảng 141 tỷ đồng, giảm 63% so với quý 3, dù vẫn tăng 67% so với cùng kỳ.

Điều này cho thấy nhà đầu tư không nên ngoại suy mức lợi nhuận đột biến của quý 3 cho các quý tiếp theo. Cả NĐTC 2026, doanh thu được dự phóng đạt khoảng 37.528 tỷ đồng, tăng 2,7%, trong khi lợi nhuận sau thuế khoảng 705 tỷ đồng, giảm nhẹ 3,4%. Câu chuyện tăng trưởng rõ hơn được kỳ vọng xuất hiện từ NĐTC 2027 khi cả sản lượng, giá bán và các mảng kinh doanh mới cùng đóng góp.

Ở mảng thép truyền thống, sản lượng tôn mạ NĐTC 2027 dự kiến tăng khoảng 8%, trong đó tiêu thụ nội địa tăng 10%. Động lực đến từ nhu cầu xây dựng phục hồi, các biện pháp phòng vệ thương mại trong nước và vị thế thị trường của HSG. Xuất khẩu được kỳ vọng tạo đáy và phục hồi nhẹ khi doanh nghiệp tiếp tục đa dạng hóa sang Brazil, Trung Đông và các thị trường mới.

Câu chuyện dài hạn đáng chú ý hơn nằm ở Hoa Sen Home. Tính đến tháng 8/2026, HSG đã có 147 cửa hàng theo mô hình vật liệu xây dựng trên toàn quốc. Thay vì mở mới mạnh, doanh nghiệp đang chuyển đổi dần các cửa hàng truyền thống sang mô hình Hoa Sen Home với tốc độ khoảng 8-9 cửa hàng mỗi quý, giúp hạn chế chi phí đầu tư ban đầu. Việc toàn bộ hệ thống được chuyển sang pháp nhân Hoa Sen Home cũng sẽ giúp hiệu quả kinh doanh của chuỗi bán lẻ trở nên minh bạch hơn từ NĐTC 2027.

Doanh thu và lợi nhuận hoạt động từ các sản phẩm thương mại của Hoa Sen Home được kỳ vọng tăng khoảng 50-60% mỗi năm trong NĐTC 2027-2028. Đến cuối giai đoạn dự phóng, mảng này có thể đóng góp khoảng 10% doanh thu nhưng tới 20% lợi nhuận hoạt động của HSG. Nếu diễn biến đúng kỳ vọng, cơ cấu lợi nhuận của Hoa Sen sẽ dần bớt phụ thuộc vào biến động giá HRC và biên lợi nhuận ngành thép.

Rủi ro đáng theo dõi vẫn nằm ở xuất khẩu và biên lợi nhuận. Úc đang điều tra chống bán phá giá đối với thép mạ từ Việt Nam, trong đó HSG là một trong những doanh nghiệp liên quan. Báo cáo dữ liệu trọng yếu dự kiến được công bố ngày 07/10/2026 và phán quyết thuế chính thức dự kiến vào tháng 12/2026. Bên cạnh đó, giá nguyên liệu tăng hoặc giá thép giảm nhanh đều có thể khiến biên lợi nhuận thu hẹp trở lại.

Nhìn tổng thể, HSG đang đi qua giai đoạn khó khăn nhất của chu kỳ với hoạt động cốt lõi cải thiện rõ hơn trong nửa cuối NĐTC 2026. Tuy nhiên, lợi nhuận quý 3 có yếu tố thuận lợi từ hàng tồn kho giá thấp nên cần thận trọng khi kỳ vọng mức biên cao này kéo dài. Trong các quý tới, ba yếu tố quan trọng nhất cần theo dõi là khả năng duy trì thị trường xuất khẩu mới, diễn biến biên lợi nhuận khi giá vốn tăng và tốc độ đóng góp thực tế của Hoa Sen Home. Đây sẽ là những yếu tố quyết định liệu quá trình phục hồi của HSG chỉ mang tính chu kỳ hay có thể chuyển thành một giai đoạn tăng trưởng bền vững hơn.